برخی علاقمندان به سفر به دنبال مناطقی با ویژگی خاص و همچنین مقاصدی برای سفر های تخصصی تری می باشند. در این میان علاقمندان به كوهستان و همچنین كوه نوردانی كه به دنبال هیجان می باشند كم نیستند. همه ما در مورد آتشفشان ها و زیبایی های در كنار خطر آن ها بسیار شنیده ایم. از آن جایی كه این كوه های آتشفشان در كشور ما كمتر دیده می شود شاید تصور اینكه كوه آتشفشان فعال در كشور وجود داشته باشد برای ما مشكل باشد. در این مقاله شما را با تنها آتشفشان فعال كشور آشنا می كنیم. سفری به استانی زیبا با آب و هوایی متفاوت از دیگر استان های كشور و جاذبه هایی كه فقط می توان در این استان یافت. به راحتی می توان با یك برنامه ریزی خاص و رزرو هتل و انتخاب وسیله نقلیه مناسب، سفری خاطره انگیز را به استان “سیستان و بلوچستان” و به تماشا نشستن كوه زیبای “تفتان” تنها آتشفشان فعال “ایران” نشست. استانی زیبا كه در كنار رشته كوه های كم نظیر و آتشفشان فعال خود مناطق باستانی و تاریخی و تفریحی بسیاری را در دل خود جای داده است. جاذبه های از جمله: غار های سه گانه، قبرستان جن ها، سواحل رویایی، شهر 5 هزار ساله، فواره های گلی و بسیاری از جاذبه های دیگر كه در این منطقه گرد یكدیگر جمع شده اند.

استان تاریخی و باستانی “سیستان و بلوچستان” در جنوب شرق و شرق كشور از جمله استان های وسیع و پر جاذبه می باشد. استانی كه مناطق كویری، كوهستانی و ساحلی را در دل خود جای داده است. در گوشه گوشه این استان می توان جاذبه های كم نظیری را تجربه كرد. به همین دلیل در فصل های مختلف گردشگران و مسافران بسیاری به این منطقه سرمی زنند. آب و هوای گرم در سواحل آن در فصول سرد سال از پر گردشگرترین مناطق كشور می باشد. در این مقاله به صورت ویژه در رابطه با یكی از جاذبه های این استان كه در كشور بی نظیر بوده صحبت خواهیم كرد. آتشفشان “تفتان” تنها آتشفشان فعال كشور در منطقه “بلوچستان” این استان كه در میان گردشگران از محبوبیت بسیاری برخوردار است. گردشگرانی كه با سكونت در اقامتگاه ها و هتل های چابهار كه در میان هتل های ایران از ویژگی های منحصر به فردی برخوردار می باشند با خیال راحت به تفریح و گردش می پردازند. هتل هایی از جمله هتل لاله چابهار و هتل های زاهدان كه آماده پذیرایی از مهمانان و گردشگران در این استان می باشند.

در رشته كوه “تفتان” كه حدود 12 كیلومتر طول دارد می توان مناطق زیبا و منحصر به فردی را تجربه كرد. در ارتفاعات این رشته كوه دریاچه های زیبا و پر آبی به چشم می خورند. دریاچه هایی با آب شیرین و شور كه برخی از آن ها وسعت بسیاری دارند. دریاچه هایی كه با نام “دریا سر” شناخته می شوند. این كوه سرچشمه رودخانه های پر آبی از جمله “لادیز” و “گزد” می باشد. این رشته كوه در كنار جاذبه اصلی خود كه وجود آتشفشان فعال در دل خود می باشد، یكی از پر گردشگرترین مناطق گردشگری به ویژه برای كوهنوردانی كه در تمام مدت سال این منطقه را برای برف نوردی و سنگ نوردی های خود انتخاب می كنند، می باشد.
كوه تفتان 4 قله معروف دارد كه با نام های “كوه زیارت”، “مادر كوه”، “صبح كوه” و “نر كوه” شناخته می شوند. دیدن هر كدام از قله ها خالی از لطف نخواهد بود. اغلب كوهنوردان برای بازدید از این آتشفشان زیبا با رسیدن به دهستان “كوشه” در نزدیكی شهر “خاش” رفته و از آنجا نیز به روستای “خم چین” كه در نزدیكی این دهستان واقع شده است رفته و خود را آماده شروع كوهنوردی و صعود به این قله كنند. این بهترین مسیر صعود به این قله می باشد كه كوهنوردان حرفه ای و مبتدی آن را انتخاب می كنند.

همان طور كه اشاره شد به دلیل شرایط آب و هوایی و وجود رودخانه ها و دریاچه هایی در این رشته كوه قرار گرفته است، پوشش گیاهی و وجود گونه های حیوانات وحشی بسیاری در این منطقه دیده می شود. گیاهانی از جمله بنه، بادام كوهی، گز، آویشن و بسیاری دیگر از گونه های گیاهی در كنار حیواناتی از جمله روباه و گرگ و شغال و پرندگان شكاری بسیاری دیده می شود. بهتر است برای صعودی بی خطر و خاطره انگیز با یكی از اهالی بومی این منطقه و یا یكی از اعضای كوهنوردی این استان كه منطقه را به خوبی می شناسد هماهنگ شوید.

در سفر به این استان زیبا و همچنین بازدید از تنها آتشفشان فعال كشور، می توانید روزها و هفته ها از دیگر جاذبه های این استان كه برخی از آن ها در نزدیكی كوه آتشفشانی “تفتان” قرار گرفته اند لذت برد. از زیباترین و پر گردشگرترین مناطق این استان می توان به سواحل زیبای “چابهار” در جنوب این استان اشاره كرد. سواحلی خوش آب و هوا كه از بهترین سواحل برای استفاده از بازی های دربایی به ویژه موج سواری می باشد. در كنار این محیط زیبا وجود بازار های بزرگ و متنوع از دیگر جاذبه ها برای افرادی كه عاشق بازار گردی می باشند قرار گرفته است.

اگر به دشت “كهیر” در این استان سری بزنیم با «فواره های گلی» زببا و عجیبی كه در این منطقه قرار گرفته است روبرو می شویم. شاید مهم ترین آثار باستانی این استان را بتوانیم در شهر سوخته “سیستان” بیابیم. شهری كه قدمت آن بیش از 5000 سال می باشد. روستای “تیس” نیز در این استان از دیگر مناطقی می باشد كه ساخت آن به زمان “هخامنشیان” بر می گردد. در كل برای سفر به این استان می توانید روزها خاطرات خوشی را برای خود به ارمغان بیاورید. مناطق تفریحی و تاریخی و طبیعی این استان تقریبا تمام سلیقه ها را دربر می گیرد.

برخی از جاذبه های دیدنی هستند که می توان گفت تا حدی مظلوم واقع شده و با اینکه درخور شهرت و محبوبیت فراوان می باشند کمتر کسی آنها را می شناسد. از جمله ی این جاذبه ها یک کوه باستانی زیبا و بلند بالا واقع در استان سیستان و بلوچستان از کشور ایران است که با نام کوه خواجه شناخته می شود. کوه خواجه یک اثر باستانی فوق العاده است. این کوه سر به فلک کشیده که به شکل ذوزنقه‌ است حدودا در فاصله ی ۲۰‬ كيلومتری از جنوب غربی شهر زابل، در وسط دریاچه ی هامون قرار دارد لذا با عنوان کوه خواجه زابل هم شناخته می شود. البته امروزه بر خلاف گذشته که درياچه ی هامون پر از آب بوده و كوه خواجه مانند یک جزيره از وسط آن سربرآورده اطراف این کوه را زمینی کاملا خشک فرا گرفته و هیچ خبری از آب دریاچه نیست.

کوه خواجه زابل به عنوان یک عارضه ی طبیعی در میان دشت وسیع سیستان کاملا تنهاست به این معنا که هیچ عارضه ی دیگری در این دشت به چشم نمی خورد. این کوه دارای ارتفاعی در حدود ۶۰۹ متر از سطح دریا و حدود ۱۰۰ متر از سطح زمین است. در واقع ارتفاع آن در بلندترین نقطه ی خود به 132 متر می رسد. این کوه یکی از آثار به جا مانده از دوره ی اشکانیان را در خود محفوظ نگه داشته است، اثری که با نام تخت جمشید خشتی خوانده می شود. البته قسمت ‌های زیادی از این بنای خشتی به دلایل مختلفی مانند عوامل طبیعی و انسانی از بین رفته است، اما معماری زیبای آن همواره قابل رویت است. کوه خواجه در بخش شیب آب، در دهستان لطف الله، در نزدیکی روستای خواجه واقع شده است.

برای اقامت در استان سیستان و بلوچستان و دیدن از کوه خواجه آن می توانید با ورود به سایت ایران هتل آنلاین لیست هتل های زاهدان مانند هتل استقلال زاهدان را ببینید و بعد از یک بررسی اجمالی یکی را انتخاب و رزرو بفرمایید تا در سفر به این استان از ایران آسوده خاطر باشید.
وجه تسمیه کوه خواجه
کوه خواجه محل دفن شخص بزرگی با لقب خواجه است. این شخص فردی به نام مهدی بوده که از دوستداران خاندان علوی به شمار می رفته و با عنوان خواجه مهدی از او یاد می شده است. ایشان بعد از مرگ بر فراز کوهی به خاک سپرده می شود. این کوه از آن پس با نام کوه خواجه شناخته شده و همچنان با این عنوان معروف می گردد. البته کوه خواجه نام های دیگری هم دارد. از جمله ی این نام ها می توان به کوه خواجه غلطان، كوه نور، كوه موعود، كوه باطنی، کوه رضا، کوه میلاد، کوه رستم، کوه خدا، تخت سلیمان، قعلوس ،اوشیدا، اوشیدرنه و کوه بابا اشاره کرد اما نامی که اکثریت بر آن توافق دارند همان کوه خواجه است.

باورهای ادیان مختلف در مورد کوه خواجه
کوه خواجه و دریاچه ی هامون هر دو از نظر زرتشتیان، مسیحیان و مسلمانان مقدس و قابل احترامند. طبق اعتقاداتی که طرفداران آیین مزدیسنا (زرتشت) و اسطوره ‌های پهلوی دارند، در پایان هزاره ی دوازدهم، براى بار سوم از خاندان بهروز پارسا، دوشیزه‌ اى وارد آب دریاچه ی هامون می شود و «سوشیانت» موسوم به «استوت ارته» را به دنیا می آورد و چون کوه خواجه در دریاچه ی هامون و در آن نزدیکی ها قرار دارد آن نیز مقدس است؛ سوشیانت از نظر زرتشتیان منجی عالم بشریت و شخصی مقدس می باشد که با نام های مختلف در اکثر نوشته های زرتشتی و اوستایی از جمله گات ‌ها، یسنا، سروده‌ های زرتشت و یشت‌ ها از او یاد شده است و اشو زرتشت در کتاب مقدس اوستا به صراحت نام او را آورده است.

این در حالی است که کوه خواجه و محل قرارگیری آن که همان دریاچه ی هامون است از نظر مسيحيان نیز مقدس است چون مسیحیان معتقدند در زمان تولد حضرت عیسی (ع) سه مغ (روحانی) از بالای اين كوه نوری را دیده اند كه از حضرت عیسی در بدو تولد ساطع شده است. دیدن این نور توسط این سه تن باعث می شود آنها در همان لحظه به حضرت عیسی ايمان بیاورند و مسیحی شوند.
در کنار تمام این اعتقادات تاکنون تعداد بسیاری از پژوهشگران بر کوه خواجه تحقیق و پژوهش کرده اند. نتیجه ای که حاصل شده این بوده که این بنا متعلق به دوران اشکانیان و ساسانیان است و در این مورد جای هیچ شک و شبهه ای وجود ندارد.
آثار تاریخی به جا مانده در کوه خواجه
کوه خواجه بنایی است که قدمت آن به دوران سوم زمین شناسی و همزمان با تفتان برمی گردد لذا طبیعی است که آثار باستانی فراوانی در آن وجود داشته باشد. از جمله آثاری که در کوه باستانی خواجه از دست زمان جان سالم به در برده و از قدیم به یادگار مانده می توان به یک آتشكده، زيارتگاه خواجه مهدی و قبرستانی که افرادی از زمان های مختلف در آن به خاک سپرده شده اند اشاره کرد. كوه خواجه و اثار تاریخی و قدیمی موجود در آن برای اولین بار در سال 1916 میلادی ‪توسط یک باستان ‌شناس معروف انگليسی به نام «اورل اشتين» کشف شد. پس از کشف ایشان فرد دیگری به نام پروفسور «هرتسفلد» که شخصی آلمانی بود طی سال های 1925 تا 1929 شروع به جست و جو در دل این کوه تاریخی نمود به این امید که اثار باارزشی را در آن بیابد که البته همین طور هم شد. حاصل تلاش ‌های اين باستان شناس معروف را می توانید در یکی از کتاب های وی با نام «سكستان، ايران شرق باستان و تاريخ باستان ‌شناسی ايران» مطالعه بفرمایید. این در حالی است که حدود 40 سال پیش نیز شخصی به نام «گوئلینی» که او نیز یک باستان شناس معروف و البته یک معمار ایتالیایی بود به جست و جو برای پیدا کردن آثار تاریخی بیشتری در کوه خواجه پرداخت.‬

یکی از مهم ‌ترین آثار باستانی که در کوه خواجه کشف شده است قلعه ای به نام «قلعه ی کافرون» است که در قسمت جنوب شرقی کوه قرار گرفته و دارای سه دیواره ی دفاعی، دروازه ی اصلی، راهروهای جانبی، حیاط مرکزی، آتشکده و … می باشد. دومین اثری که در کوه خواجه به وجود آن پی برده شده مجموعه ای به نام «کک کهزاد» است که در بلندترین نقطه از کوه و مشرف بر قلعه ی کافرون قرار دارد. کک کهزاد در اعتقادات اسطوره ‌ای، حاکم دیوسانی بوده که در منطقه حکومت می کرده اما توسط رستم از پای درآمده و به قتل رسیده است. این مکان را می ‌توان محل شاه ‌نشین قلعه ی کافرون نیز دانست.
با وجود اثاری که در کوه خواجه یافت شده است می توان آن را بیشا ز اینکه یک کوه دانست یک بنای تاریخی تلقی کرد. بنایی که تزيينات معماری به کار رفته در برخی از قسمت هایش مانند تزئینات به کار رفته در معماری به روش يونانی است. از طرفی برخی از سرستون‌ های بنا به شیوه ی دوريک ساخته شده چون دارای پيچ‌ های توماری است. تعداد دیگری از سرستون ها مانند گل های كوچک نيلوفر (لوتوس) است. اینها همه نشان از به کار بردن هنر معماری به سبک هخامنشی دارد. با این حال برخی از تزئینات شبیه به روش هنر بين ‌النهرين می باشد.
بنای دیگری که در کوه خواجه به چشم می خورد کوشک چهل دخترون است که در زبان محلی سیستان با عنوان کوچک چل کنجه از آن یاد می شود. به جز این سه مورد بقیه ی سطح کوه خواجه با آثار به جا مانده از قبرهای اسلامی پوشیده شده، یکی از این قبرها مقبره‌ ی مقدس خواجه مهدی است که برای اهالی بسیار قابل احترام است. اهالی منطقه خواجه مهدی را از فرزندان یکی از شهدای خاندان حضرت علی (ع) می دانند، شهیدی که به دست کفار به شهادت رسیده است.

با وجود تمام این تفاسیر معمولا بازدیدکنندگان در بازدید از کوه خواجه، به دیدن قلعه ی کافرون اکتفا می کنند اما پیشنهاد می شود حتما دیدن از مقبره ی خواجه مهدی و قبرهای بالای کوه را نیز که بسیار جالب توجه اند در برنامه ی بازدید خود بگنجانید و از دیدن آنها لذت ببرید. مطلب جالبی در مورد بازدید از قبرها وجود دارد. یکی از این مطالب بدین شرح است که در قسمت بالای قبر، سوراخ نسبتا کوچکی وجود دارد. اهالی منطقه بر این اعتقادند که هر کس دست خود را در این سوراخ فرو برد و در دل نیتی کند مطابق با نیتش چیزی در دستش قرار می گیرد که می تواند آن را از سوراخ خارج کرده و ببیند. این چیز معمولا پر یا چیزی مشابه آن است.
این مجموعه مساحت زیادی را به خود اختصاص داده است. در واقع سطح روی کوه که زمینی مسطح و صاف است مساحتی بیش از ششصد هکتار دارد. بخش بزرگی از این مساحت شامل قبرهای سنگی موجود در مجموعه است. اگر اندکی به باستان شناسی و گذر در تاریخ علاقه مند باشید می توانید از دیدن قبرهای موجود در مجموعه لذت ببرید. سنگ‌ هایی که روی این قبرها قرار گرفته اند در بیشتر موارد مسطح و گاهی به شکل منحنی هستند.
وجود یک گالری جالب در دل کوه خواجه
در کوه خواجه زابل نقاشی های زیبایی به چشم می خورد که بر روی دیوارها کشیده شده و گاه حتی تا سقف هم پیش رفته است. موضوع بیشتر این نقاشی ها عظمت و شکوه پادشاهان و بزرگان و حکایت داستان های مذهبی است. معمولا هر نقاشی در یک قاب کشیده شده و محل را شبیه به یک گالری زیبا کرده است. این گالری یکی از اثار قدیمی کشف شده در کوه خواجه است که از اهمیت بالایی برخوردار است.

مسیر دسترسی به کوه خواجه
برای رسیدن به کوه خواجه بایستی در جاده ی اصلی زابل – زاهدان قرار بگیرید. در همان ابتدای جاده تابلوی راهنما راه را نشان می دهد. این جاده ابتدا به روستای سرسنگ و سپس به روستای لطف الله می رسد. فاصله ی روستای لطف الله تا کوه خواجه چیزی حدود سه کیلومتر است. لازم به ذکر است در پای کوه خواجه امکانات تفریحی و رفاهی قابل قبولی برای بازدید کنندگان فراهم شده است. برای رسیدن به مقبره ی خواجه مهدی نیز دو راه وجود دارد. راه اول گذر از یک مسیر فنس کشی شده با پای پیاده است. راه دوم رفتن با خودروی شخصی است؛ برای پیمودن راه از این طریق بایستی از یک جاده ی خاکی کم عرض از سمت جنوب غربی کوه اقدام کنید تا تنها ظرف چند دقیقه به مقبره برسید. در نزدیکی مقبره تابلویی نصب شده که صاحب آن را معرفی می کند. این تابلو مقبره را به خواجه مهدی بن هادی بن علی بن ابراهیم بن محمد حنیفه که مشهور به خواجه غلطان است نسبت می دهد. در کتابی از آندره گلدار با نام هنر ایران آمده که کوه خواجه منسوب به مردی پارسا به نام خواجه سارا سریر است. او از فرزندان مستقیم حضرت ابراهیم (ع) بوده و بسیار مورد احترام مردم سیستان می باشد به طوری که در ایام نوروز در کنار مرقد او گرد هم جمع می شوند. خواجه مهدی در سال 222 هجری قمری از دست امین برادر مامون الرشید حاکم مداین فراری می شود و در سن 66 سالگی در نزدیکی کوه سیستان به دست عده ای از یاغیان به قتل می رسد.

رفتار مردم سیستان در برخورد با کوه خواجه
مردم مسلمان سیستان همواره مخصوصا در ایام نوروز به زیارت مقبره خواجه مهدی در بالای کوه خواجه می روند. آنها قبل از رسیدن به بالای کوه قربانی می کنند و دعا می خوانند. مقبره دیگری نیز بر این کوه قرار دارد که قبل از مقبره ی خواجه مهدی واقع شده است. نام صاحب این مقبره پیر گندم بریان است. در نزدیک این مقبره دو سنگ وجود دارد که یکی نماد الهی و دیگری نماد شیطان است. مردم به سنگ الهی گندم برشته و به سنگ شیطان سنگ پرتاب می کنند. داستان های بسیار متفاوتی در مورد این کوه وجود دارد. از جمله اینکه قبر برادر دانیال نبی در این کوه واقع شده و یا اینکه این کوه به دستور حضرت سلیمان و توسط دیو برای استراحت همسر بیمار حضرت سلیمان ساخته شده است. خلاصه اینکه کوه خواجه از نظر مردم سیستان بسیار مهم و قابل توجه است.

داستان ها و افسانه ها بخشی از هویت ما را تشکیل می دهند. در میان تمامی اقوام و سرزمین ها افسانه های فراوانی وجود دارد. افسانه هایی که گاه وظیفه شان توجیه مسائلی بود که دانش آن روزهای بشر قدرت پاسخگویی به آن ها را نداشت. در میان افسانه های سرزمین مان این بار سری به افسانه یک عقاب سنگی می زنیم. عقابی که روزگاری در آسمان مشغول پرواز بود اما یک روز خسته از پرواز در میانه یک دشت که ازقضا این روزها یک کویر خشک و تشنه است فرود آمد. اما این عقاب با تمام عقاب هایی که تاکنون دیده اید تفاوت دارد. عقابی غول پیکر در حد و اندازه های یک کوه مرتفع که پس از فرودش برای همیشه تبدیل به یک تکه سنگ شده است. حالا سال هاست که این عقاب سنگی را عقابکوه می نامند. کوهی بلندبالا و حیرت انگیز که درست شکل یک عقاب زیباست و ابهت گیرایش هر عابر و رهگذری را به تماشا وامی دارد. اگر می پرسید عقاب کوه کجاست و یا به دنبال عکس عقاب کوه می گردید حتما با ما تا نزدیکی شهر تفت همسفر شوید. برای دیدن عقاب کوه یزد را پشت سر گذاشته و خودمان را به روستایی در نزدیکی تفت می رسانیم. قصد رزرو هتل های تفت را اگر داشتید در بین اقامتگاه های بوم گردی این شهر پیشنهاد این باره ما اقامتگاه بوم گردی ناردونه تفت است.

عقابکوه
یزد را به مقصد تفت ترک می کنیم. به تفت هم که رسیدیم مسیر جاده یزد به شیراز را که سالیان سال است یزد را به شیراز می رساند پیش رو گرفته و از تفت هم فاصله می گیریم. پنج شش کیلومتر بعد از تفت نرم نرمک چشمتان به جمال کوه های استواری که روی خاک کویر جاخوش کرده اند روشن می شود. حالا که سی کیلومتری از یزد و چیزی در حدود ده کیلومتری از تفت فاصله گرفته ایم کم کم سر و کله یک دره زیبا و عریض پیدا می شود که روستایی سرسبز و زیبا ورای هرچه که از کویر در ذهنتان دارید را در بر گرفته و اگر دقیق تر بگوییم از دید کویر و آفتاب پنهان کرده است. روستایی که همچون نگینی سبز بر سینه کویر طلایی می درخشد و این همه سرسبزی و زیبایی اش ستودنی است، آن هم در دل این کویر سوزان و همیشه تشنه. اینجا روستای زیبا و دیدنی اسلامیه است، روستایی که تا همین چند دهه پیش فراشاه نام داشت و حالا هم خیلی از اهالی قدیمی این روستا آن را فراشاه می نامند. فراشاه برای اهالی این کویر و سرزمین های دور و نزدیکش به سان یک بهشت وعده داده شده است و در خیلی از روزهای گرم سال که خورشید امان همه را بریده اینجا در دامان سرسبز و بخشنده اش خیلی ها را در آغوش می کشد. فراشاه را کوه هایی بلند در برگفته اند که مهم ترین شان شیرکوه است. در کنار شیرکوه سهراب، انجیرایی و البته یک بلندی مرتفع دیگر به چشم می خورد که شکل و شمایل عجیبلی دارد و در اصل بهانه اصلی ما برای سفر به این سرزمین استثنایی است.

این ارتفاع بلند بالا عقابکوه نام دارد و بی هیچ چون و چرایی در همان نگاه اول هر بیننده ای را مسحور خود می کند و خیلی ها را در همان جاده پرتردد یزد به شیراز به سوی خودش جلب می کند و از هر نقشی که در ذهن دارید به نامش شبیه تر است. عقابکوه سالیان سال است که پش به اسلامیه و رو به جاده ایستاده و انگار با همین خستگی چند هزار ساله اش چشم از جاده برنمیدارد و اهالی روستا را دلگرم می کند.

شاید باورش سخت باشد اما عقابکوه درست مثل یک عقاب است. عقابی که گردن برافراشته و بال های قدرتمندش را جمع کرده است. عقابی سنگی و باابهت که در همان نگاه اول، ابهتش هر بیننده ای را خواهد گرفت. شاید باورش سخت باشد که این عقاب سنگی غول پیکر که یک دنیا افسانه و داستان به دنبال دارد و به قول مادربزرگ ها یکبار که از پرواز خسته بوده اینجا برای همیشه فرود آمده است، یک پدیده کاملا طبیعی است، بدون دخالت هیچ انسانی! اینکه این عقاب سنگی که انگار صدها نفر استادکار ماهر سروقت نشسته اند و با ظرافت تمام حجاری اش کرده اند چطور اینجا قد علم کرده است، سوالی است که خیلی ها را به فکر فروبرده و پایشان را به پای عقابکوه می کشاند.

عقابکوه دو هزار و اندی متر از سطح دریا ها بلندتر است و اگر از سطح زمین زیرپایتان ارتفاعش را تخمین بزنید، قله اش که در واقع سر این عقاب شکوهمند سنگی است چیزی قریب به یکصد و چهل متر از سطح زمین فاصله دارد. کوه را از هر طرف که بنگرید به سان یک عقاب زیباست و باورش سخت که این اثر زیبای هنری تنها یک پدیده طبیعی حیرت انگیز است. عقابکوه درست در حاشیه جاده و در فاصله یک و نیم کیلومتری روستای زیبای اسلامیه قرار گرفته است. این عقاب سنگی که که برخلاف تمام عقاب ها از بلندی ها فرود آمده و اینجا در سینه کویر آرام گرفته است در واقع یک تکه سنگ آهکی است که شاید حجاری طبیعی اش میلیون ها سال زمان برده است. بر اساس نظریه کارشناسان و اساتید ژئومورفولوژیست شکل گرفتن این تکه سنگ آهکی به اوایل دوران دوم زمین شناسی بازمی گردد. همین قدمت بلندبالا و چند میلیون ساله نشان می دهد که عقابکوه علاوه بر ظاهر جسور و زیبایش برای جذب توریست ها، یک کلاس درس تمام عیار برای دانشمندان زمین شناسی نیز است. اما داستان تولد این عقاب چند میلیون ساله به همین جا ختم نمی شود. . همه می دانیم که حرکت پوسته های زمین بر روی یکدیگر و کلی فعل و انفعال تخصصی دیگر سبب بوجودآمدن کوه ها و ارتفاعات شده است. این فرآیند در میان دانشمندان به کوهزایی شهره است. دراین میان ارتفاعات این منطقه نیز از این اصل مستثنی نبوده و بر اثر کوهزایی و حرکات پوسته زمین بوجود آمده اند. اما کوهزایی این منطقه در چندین مرحله یا فاز مختلف انجام شده است.

بلندترین ارتفاع یزد شیرکوه است که روستای اسلامیه در دامنه آن جاخوش کرده است. به هنگام تشکیل این کوه بلندبالا در مراحل مختلف زمین شناس، توده گرانیتی شیرکوه سبب بالاآمدن این سنگ آهکی و ایجاد این کوه نسبتا مرتفع شده است. به اواخر دوره دوم زمین شناسی که نزدیک شویم کوه ها بر اساس تغییرات لایه های مختلف ارتفاعشان بیشتر می شود. زمان می گذرد آن هم در حد و اندازه چندین میلیون سال و با آغاز دوره چهارم زمین شناسی و یخبندان های طولانی و سهمگین این کوه منفرد و تنها در سینه دشت نیز دستخوش یخبندان های مکرر شده و با یخ بستن و ذوب شدن یخ ها بر روی تنه این کوه سنگ آهکی مزبور با چالشی به نام فرسایش دست و پنجه نرم می کند. حالا سه ارتفاع اطراف روستای اسلامیه را در نظر بگیرید.

سهراب، انجیرایی و شیرکوه که همانند یک مسیر از پیش تعیین شده باد و باران را به درون خود کشیده و عقابکوه تنها را در معرض فرسایشی بیشتر قرار می داده اند. دانشمندان و اساتید این تونل را یک تونل باد طبیعی می دانند که پای ثابت فرسایش در طول تاریخ بوده است. از آنجا که این کوه سنگی و آهکی با سنگ های اطرافش از حیث جنس و مقاومت تفاوت زیادی داشته اند عقابکوه باقی می ماند اما سایر سنگ هایی که در اطرافش قرار داشته اند به تدریج از بین می روند. فرسایش چه از نوع مکانیکی و چه از نوع شیمیایی اش طی میلیون ها در نهایت عقابکوه را به شکل و شمایل امروزی اش در می آورد.

عقابکوه جزو منحصربفردترین ارتفاعات ایران است و شاید در جهان هم نتوان همانندش را یافت. عقابی غول پیکر و سنگی که نه تنها از نمای روبرو بلکه از پشت سر نیز به سان یک عقاب هشیار است. نگاهی دقیق تر که به این عقاب بیاندازید خواهید دید که سرش را برگردانده و به نقطه ای در دوردست زل زده است. رد نگاهش را که بگیرید به چشمه خرم و جوشان تامهر روستای اسلامیه خواهید رسید. بال ها جمع شده و در تماس با بدنه قرار گرفته و همین بال ها بهترین راه صعود به قله عقابکوه است. تنها راه صعود به عقابکوه از ضلع غربی روستا و از یکی از بال ها که در دامنه شمال غربی قرار گرفته و شیب کمتری دارد میسر است. عقابکوه اما در همان نگاه اول عاری از هرگونه پوشش گیاهی است آن هم در همسایگی اسلامیه که همچون حبابی سبز رنگ است. گویی گیاهان هم از ابهت این عقاب عقب جسته و تنها به تماشا بسنده کرده اند اما واقعیت اینجاست که این کوه بلندبالا به سبب آهکی بودنش جایی برای رشد گیاهان باقی نگذاشته است و به همین دلیل در تمام طول عمرش فاقد پوشش گیاهی بوده است. اگر از کوهنوردانی که این کوه نه چندان یکدست را فتح کرده اند بپرسید که آن بالا بالاها چه خبر است به شما خواهند گفت که تن این عقاب زیبا و ستودنی پر از حفره ها و غارهای کوچک و بزرگ است. این حفره ها و غارها سال های سال است که مکانی برای لانه گزینی و پناه گرفتن وحوش این کویر زیبا و مناطق اطرافش است. عقابکوه را شاید همین ها تا این حد خواستنی کرده است. همینکه حواسش به جاده و روستاست و آغوشش مامنی برای حیوانات و آن تصویر همیشگی از عقاب را که تنها یک شکارچی ماهر است را از میان برده است. گویی عقابکوه افسانه ای روبروی روستا ایستاده و سینه اش را سپر کرده است تا هوای همه ساکنین این سرزمین را داشته باشد. تنهایی اش هم در میان این دشت وسیع شاید کمی دردناک باشد اما این خاصیت یک عقاب است که در قلمرو ش یار دیگری را برنمی تابد. اما داستان غم انگیز عقابکوه آنجاست که فرسایش هنوز که هنوز است دست از سر این کوه زیبا برنداشته است حتی با گذر میلیون ها سال!

اگر نگاهی به دامنه عقابکوه بیاندازید سنگ های بزرگ و کوچ بسیاری را خواهید دید که خود را از بالادست ها به دامنه رسانده اند. محلی ها و ریش سفیدها هم می گویند عقاب کوه در طی این چند سال هی دستخوش تغییر شده و تکه هایی از تنش جدا شده اند. کوهنوردها و زمین شناس ها هم می گویند که حفره ها و غارهای تن عقابکوه هی بزرگتر و بزرگتر می شوند و رفت و آمد حیوانات، کوهنوردان و گاه بارش باران و وزش باد هم دست به دست هم داده و عقابکوه زیبا را درر معرض خطر تخریب و تغییر چهره قرار داده اند. این ریزش و تخریب اما برای اهالی اسلامیه هم سخت و ناگوار است و اهالی اش دل نگران از دست دادن این نشان ماندگار کویرند. اگر راهی برای حفظ کردن این منظر طبیعی خارق العاده باشد امیدواریم هرچه زودتر تمهیدی برای حفظ این اثر ارزشمند و زیبای طبیعی اندیشیده شود تا این نگین ماندگار کویر تا سالیان سال چشم هر بیننده و مسافر ی را بنوازد و آدم های بیشتری از این زیبایی طبیعی لذت ببرند. این کوه زیبا و پرابهت چند سالی است که به عنوان یک منظر طبیعی ارزشمند در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است و همین امر نشان از اهمیت بیشتر حفظ آن دارد. عقابکوه علاوه بر اهمیت توریستی و تاریخی اش مثل یک کلاس درس جغرافیا و زمین شناسی است که حفظ و نگهداری اش حتما برای آیندگان نیز سودمند خواهد بود.

اسلامیه
حالا که تا یک و نیم کیلومتری روستای اسلامیه و تا پای عقابکوه آمده اید حتما سری به روستای زیبای اسلامیه بزنید. اسلامیه یا همان فراشاه سابق روستایی با قدمت هزاران ساله است که از حیث آبادانی و مدرنیته چیزی کم ندارد اما در کوچه پس کوچه های قدیمی و خشتی اش نیز ردپای اصالت بوضوح پیداست. نگینی سرسبز و زیبا با کوچه های کاه گلی، گذرها و دالان های مسقف، باغ های میوه، درختانی که سر از حیاط خانه ها به بیرون کشیده اند، درب ها چوبی، بادگیرهای بلند و زیبا، پشت بام های متصل، پیاده روهای سنگ فرش، کوچه باغ های خاطره انگیز و قدیمی و انبوه درختان میوه که این روستای زیبا و تاریخی را به مامنی سرسبز و دلچسب برای طبیعت دوستان و مسافرین مبدل کرده است. همین زیبایی، آب و هوای مطبوع، آبادانی و اصالت اسلامیه سبب شده تا مردم به جای دل کندن و رفتن به سوی شهرها، شهرهایشان را به مقصد این روستا ترک کرده و در آن ساکن شوند. چشمه تامهر هم که در امتداد نگاه عقابکوه قرار گرفته است از اوایل فرودین تا مهر از دل زمین می جوشد و سرسبزی و حیات را پیشکش می کند. این چشمه که یکی از دلایل اصلی سفر به اسلامیه است در کنار رودخانه خروشان روستا همه چیز را زنده تر و جذاب تر می نماید. روستا پر از آثار تاریخی ارزشمند نیز هست. زورخانه، قدمگاه، آسیاب آبی، برج دیده بانی و غار اسلامیه تنها بخشی از دیدنی های این روستای زیباست که حتما باید سری به آن بزنید. اسلامیه یا فراشاه یکی از همان مقصدهای تمام عیاری است که هر دوستدار سفری را راضی می کند. یادتان باشد که حتما دوربین عکاسی تان را به همراه داشته باشید. فرصت دیدن کویری سبز و عقابی سنگی و پرابهت آن هم در این قد و قواره را حالاحالاها در یک جا نصیبتان نخواهد شد.

یکی از رودخانه های جاری در چهل چشمهیکی از رودخانه های جاری در چهل چشمههرگاه نامی از طبیعت به گوش می رسد ناخودآگاه ذهن انسان به سمت کوه و جنگل و رودخانه می رود. امروزه از آنجا که اکثر مردم شهرنشین شده اند و متاسفانه به دور از طبیعت و در بین ساختمان ها و ماشین ها زندگی می کنند دلشان بیش از گذشته هوای طبیعت و طبیعت گردی را دارد. یکی از بهترین و مفرح ترین انواع طبیعت گردی ها کوهنوردی است که هم جسم آدمی را شاداب نگه می دارد و هم روح و ذهن او را سیقل می دهد. از جمله مناطق کوهستانی که جهت کوهنوردی بسیار مناسب است ارتفاعات استان کردستان از کشور ایران است. کردستان علاوه بر چهره ی بی نظیری که در مقابل چشمان آدمی از خود به عرصه ی نمایش می گذارد و اب و هوای پاکی که دو دستی تقدیم انسان می کند جاهای دیدنی فراوانی نیز دارد، اما یکی از قابل توجه ترین جاهای دیدنی کردستان کوه های سر به فلک کشیده اش است که همواره محکم و استوار انتظار کوهنوردان خوش ذوق و سلیقه را می کشند تا پا بر دامانشان بگذارند و کم کم از آن ها بالا روند و قدرت انسان و انسان بودن را به رخ همگان بکشند.

استان کردستان واقع در غرب کشور ایران با مرکزیت شهرستان سنندج استانی سرسبز و زیبا با آب و هوایی مطبوع و دلربا و مردمی خونگرم و مهمان نواز همه ساله عده بسیار زیادی از گردشگران از سراسر ایران یا حتی خارج از آن را به سمت خود فرا می خواند. از جمله مکان های دیدنی کردستان می توان به مجموعه تفریحی ابیدر، خانه کرد، سد قشلاق، قرآن نگل، دریاچه زریوار و منطقه اورامانات اشاره کرد. برای اقامت در استان کردستان می توان مرکز آن یعنی شهر زیبای سنندج را برگزید. بهترین گزینه برای رزرو هتل نیز رزرو اینترنتی است. جهت انجام یک رزرو اینترنتی رضایت بخش می توان به سایت ایران هتل آنلاین مراجعه و لیست هتل های سنندج را تنها با نوشتن نام آن در کادر مربوطه و کلیک بر دکمه ی جست و جو مشاهده کرد. از جمله هتل های معروف و محبوب سنندج هتل شادی سنندج است که فعالیت خود را از سال 1382 آغاز کرده و در سال 1389 مورد بازسازی قرار گرفته است. این هتل امروزه با 74 باب اتاق و سوئیت اقامتی، یک رستوران مجلل، کافی شاپ، تالار عروسی و یک سالن بزرگ کنفرانس و سایر امکاناتی که می تواند نظر مثبت هر گردشگری را جلب نماید در قالب 6 طبقه آماده ی پذیرایی از مسافران است. از جمله مزایای هتل شادی نزدیکی تا مراکز تجاری و دانشگاه علوم پزشکی سنندج می باشد.

معرفی کلی
استان کردستان یکی از مناطق کوهستانی ایران است که دارای کوه های بلند و زیبای بسیاری است. از جمله این ها کوهستان چهل چشمه است که در گویش محلی با نام چلچمه شناخته می شود. چهل چشمه بخشی از رشته کوه های زاگرس در کردستان است که با ارتفاع ۳۱۷۳ متر از سطح آب های آزاد صفت مرتفع ترین کوهستان کردستان را نصیب خود کرده است. این کوهستان که در حقیقت نقطه ای از بهشت برین بر زمین است در فاصله ی ۵۳ کیلومتری از جنوب شرقی شهرستان سقز قرار دارد. از روستاهای اطراف چهل چشمه می توان به اسحاق آباد، بست، کا نعمت، سوله، نرگسله و درهوان اشاره کرد. این در حالی است که برای فتح چهل چشمه بیشتر از مسیرهای اسحاق آباد، بست و درهوان استفاده می شود و کوهنوردان بیش از سایر مسیر ها این سه مورد را ترجیح می دهند.

در بین این سه مسیر نیز مسیر از روستای بست پرطرفدارتر است چون در نزدیکی آن یک پناهگاه برای استفاده کوهنوردان و جهت رفاه بیشتر حال آنان ساخته شده است که بتوانند چند دقیقه ای را در آن استراحت کنند و یک نوشیدنی گرم بنوشند یا حتی شب را در آنجا بمانند. منطقه ای که کوه چهل چشمه در آن واقع شده از سردسیرترین مناطق کردستان است به طوری که تقریبا در تمام طول سال شاهد وجود برف مخصوصا بر قله های آن از جمله قله شاه نشین هستیم .این منطقه تنها ویژه ی تفریح و کوهنوردی نیست بلکه دارای صدها نوع گیاه با خواص دارویی است که برخی از آنها واقعا کمیاب و بی نظیرند. از جمله ی این گیاهان می توان از سولان یا گل پامچال، کاشمه، لووشه، پسل یا کول، سموور، ریواس، منی، سووره بنه، گونی، کنیوال، پیچک، برزا، سنوبر، قیتران، بنفشه، سالمه نام برد که همگی در کنار هم یک مجموعه ی بی نظیر از گل وگياهان دارویی در ايران را شکل داده اند.

از دیگر موهبت های زیبایی که از طرف خالق یکتا به منطقه چهل چشمه هدیه داده شده رودخانه های پرآبی است که با جوش و خروش خود بر طراوت و شادابی منطقه می افزایند و حسی غیرقابل توصیف را در دل کوهنوردان و گردشگران ایجاد می کنند. از جمله مهم ترین این رودخانه ها می توان به رودخانه قزل اوزن، سیروان و خورخوره اشاره کرد. قزل اوزن به سفید رود، سیروان به دریای عمان و خورخوره در ادامه مسیر به سد بوکان سرازیر می شود.

کوه چهل چشمه تنها یک کوه نیست بلکه یک مجموعه کوه است که حدودا شامل بیست قله است. از جمله این قله ها شاه نشین، دالاش، دو برار (دو برادر)، سلطان، باینچوب، افراسیاب، کانی میران، هزار میرگ، باشورتی و کل کوژ است که هر یک دارای ارتفاعی متفاوت از دیگر کوه هاست و با قرارگیری در جوار هم مجموعه کوه های زیبا و سربه فلک کشیده چهل چشمه را تشکیل داده اند که محل بسیار مناسبی برای گردشگران و کوهنوردان می باشد. معروف ترین کوه چهل چشمه شاه نشین است که با عنوان قله شاه نشین شناخته می شود و دارای یالهای متعددی است، از جمله ی این یال ها کل با یا يال مله که وه، کاني زليخا يا قولي زليخا، گاوه لال، برده قبله، شاه نشين، کال کالي، دلو، ئه ستيره ره ش (ستاره سياه) است.

موقعیت جغرافیایی
چهل چشمه در واقع نام منطقه ‌ای در استان کردستان است که در مرز بین شهرستان‌ های دیواندره و سقز قرار گرفته است و دارای تعداد بسیاری قله با ارتفاعی بالغ بر ۳۰۰۰ متر می باشد. قله شاه نشین که در جنوب غرب روستای بست قرار دارد به عنوان معروف ترین و حتی بلندترین قله ی چهل چشمه شناخته می شود اما حقیقت امر این است که قله قولی زلیخا در جنوب شرق شاه نشین مرتفع ترین قله ی این کوهستان است. به طور دقیق منطقه چهل چشمه از طرف شرق به شهرستان دیواندره، از طرف شمال شرق به روستای بست، از طرف شمال به جاده ماشین رو دیواندره-سقز، از طرف شمال غرب به روستای اسحاق آباد، از طرف غرب به روستای بسطام و جاده ماشین رو مریوان-سقز و از طرف جنوب غرب با فاصله زیادی به دریاچه ی معروف زریوار می‌ رسد. پس چهل چشمه حد فاصل شهرهای سنندج، مریوان، سقز و دیواندره است.
قله شاه نشین که برخی آن را قله ی چهل چشمه نیز می نامند آخرین قله از خط الراس طولانی چهل چشمه است. خط الراسی که از اطراف دیواندره با ارتفاع تقریبی ۲۴۰۰ متر شروع و به سمت غرب و جنوب غربی کشیده می ‌شود و با پیدایش کوه ‌های بلندی مانند سولانه سخته، سلطان، دوبرا، قولی زلیخا و گاوه لان در نهایت به شاه نشین می ‌رسد. این قله از سمت جنوب شرقی به قله های گاوه لان و قولی زلیخا، از سمت شرق به چشمه پر آب چاوره¬ش و از سمت شمال غرب به روستای اسحاق آباد ختم می‌ شود.
بهترین فصل صعود
استان کردستان در حالت کلی منطقه ای سردسیر است که البته بهارهای فوق العاده زیبایی دارد. در این میان منطقه ی چهل چشمه ی آن یکی از سردترین مناطق این استان است که حتی در اردیبهشت هم امکان ریزش برف در آن وجود دارد در نتیجه بهترین فصل برای صعود به قله های چهل چشمه اواخر بهار و اوایل تابستان مخصوصا اواسط خرداد ماه است که طبیعت به روی انسان لبخند می زند و صحنه هایی را پیش روی گردشگران و کوهنوردان پدید می آورد که نظیر آنها در هیچ کجای دیگر یافت نمی شود.

صعود از مسیر روستای بست
همان طور که اشاره شد یکی از بهترین مسیرهای صعود به چلچمه از روستای «بِست» است. برای رسیدن به این روستا ابتدا باید به سمت شهر سقز حرکت کنید. در ۲۰ کیلومتری جاده دیواندره – سقز، تابلویی با عنوان شریف ‌آباد وجود دارد که با گذشتن از آن و عبور از چند روستای دیگر با طی حدود ۵۰ کیلومتر به روستای بست می ‌رسید. بجز حدود ۱۰ کیلومتر آخر مسیر که خاکی است، بقیه مسیر آسفالت است. البته کیفیت جاده خاکی هم خوب است و با وسایل نقلیه معمولی هم می توان از آن عبور کرد. بست که در یک جاده‌ بن ‌بست واقع شده مردمی بسیار خوش برخورد دارد. می توانید چنانچه شب هنگام به بست رسیدید در پناهگاه آن که محل بسیار مناسبی برای اسکان تیم های کوهنوردی است شب را به صبح برسانید و صبح روز بعد با انرژی هرچه تمام تر به قصد صعود حرکت کنید.
۲۰۰ متر جلوتر از قرارگاه در داخل دره به پاکوبی می رسید که بر روی یالی کشیده شده است. این یال در بین دو دره اصلی چهل چشمه قرار دارد و بسیار منظم و با شیبی مناسب اما طولانی تا زیر قله های چهل‌ چشمه ادامه می یابد. در اینجاست که باید تابلوی نارنجی رنگ «چشمه کانی چاوره‌ ش» را ببینید تا از درست بودن مسیر صعود مطمئن شوید. این چشمه که رسیدن به آن شاید حدود 3 ساعت به طول بینجامد یکی از چهل چشمه ‌ای است که در این منطقه ی زیبا و رویایی قرار دارد و با آبی گوارا از کوهنوردان پذیرایی می کند.

توضیحات تکمیلی

کوه رنگین کمانی پرو:

دلیل به وجود آمدن کوه رنگین کمانی پرو:
با دیدن کوه رنگین کمانی پرو، اولین سوالی که به ذهن هر بیننده ای خطور می کند این است که چه چیزی باعث شده تا این کوه با دیگر کوه های جهان فرق کند. باید بگوییم که وضعیت آب و هوایی و سنگهای معدنی موجود در این پدیده، مهمترین دلیل بوجود آمدن این تغییرات می باشد و باعث تبدیل شدنش به کوه رنگین کمانی است. برای مثال، رنگ قرمز کوه ناشی از وجود اکسید آهن در خاک این پدیده طبیعی می باشد. قابل ذکر است که وجود اکسید آهن معدنی یا سنگ آهک اکسید شده به ماسه سنگها، رنگی متمایل به قهوه‌ای را به کوه داده و وجود سولفید آهن در خاک کوه، رنگ زرد را به این پدیده جذاب تقدیم کرده است. همچنین وجود کلریت در خاک کوه رنگین کمانی پرو، سایه های سبز رنگ را به رنگ های بیشمار آن اضافه کرده و رنگ زیبای بنفش کوه به دلیل گوتیت و یا لیمونیت اکسید شده می باشد. اگر علاقه مند به زمین شناسی می باشید، پس کوه رنگین کمانی پرو گزینه خوبی برای تحقیق و تفحص شما می باشد و می توانید نتیجه میلیون ها سال تاریخ، تغییر و تحول و رسوبات را در این پدیده زمین شناسی رنگارنگ مشاهده نمایید و با کنکاش و تحقیق در صخره ها و سنگ های پدیده هزار رنگ، می توانید به نتایج حیرت انگیز و جالبی برسید.
عقاید مردمان محلی در رابطه با کوه رنگین کمانی پرو:
از زیبایی های بی حدو حصر این جاذبه رویایی که بگذریم، به تقدس بودنش بر می خوریم که شاید برایتان جالب باشد. باید بگوییم که این کوه با لقب “خدای کوسکو” هر روز میزبان عبادت های روزانه مردم بومی پرو می باشد و همچنین محل ارائه دادن پیشکش های مردم کسکو است. آنها وجود رنگ های بی شمار کوه را اتفاقی خارق العاده می دانند و به همین علت آن را مقدس شمرده و آن را مورد احترام قرار داده اند.

مکانی برای علاقه‌مندان به کوهنوردی:
بی شک یکی از ورزش‌های مفرح و لذت بخش دنیا کوهنوردی می باشد که علاقه‌مندان و طرفداران بسیاری را دارا است. اگر شما نیز یکی از سرگرمی های لذت بخشتان، کوهنوردی می باشد، پس خاطره ای هیجان انگیز را در کوه هزار رنگ پرو رقم بزنید، چرا که مسیر آسونگاته یکی از محبوب ترین مسیرهای کوهنوردی می باشد که سالانه گردشگران بسیاری را به سوی خود می کشاند. هنگام کوهنوردی در این منطقه می توانید از مناظر رویایی و بی مثل و مانندی همچون: دره های بزرگ و جنگلهای سنگ آهک دیدن کنید و چشمان خود را به تماشای زیباترین رنگها و محو زیبایی بی حد و حصر و البته متفاوتی که در غالب رنگ‌های متنوع و لایه لایه در کنار هم قرار گرفته اند و خالق منظره ای ورای تصور بوده اند ببرید. مناظری که هر کسی با دیدنش انگشت حیرت بر دهان فرو برده و شکر گذار خالق بی همتای خود می شود، به خصوص در زمان طلوع و غروب خورشید که زیبایی این پدیده تماشایی هزار برابر میگردد.
کلام پایانی:
از آنجایی که رفتن به کوه رنگین کمانی پرو، بدون راهنمای مسیر، غیر ممکن و خطرناک می باشد، پس هیچ گاه تنهایی، هوس پیمودن صخره های رنگارنگ پدیده جذاب پرو را در سر نپرورانید تا خدایی نکرده سفر شما با خاطرات تلخ همراه نشود و تنها جز شیرینی و تصاویر رنگارنگ و دیدنی چیزی در ذهنتان نقش نبندد. ایران هتل آنلاین سفر لذت بخشی را برایتان آرزو می کند.

کوهنوردی ورزشی است که طرفداران زیادی دارد. بالا رفتن از مکان های سخت و اثبات خود به دیگران حس بسیار خوبی دارد. معمولا کوهنوردان تا سن بالایی همچنان از تنی سالم و روح و روانی شاداب برخوردارند. یکی از بهترین مقاصد کوهنوردی در ایران رشته کوه زردکوه واقع در استان چهارمحال و بختیاری است که با نام زردکوه بختیاری شناخته می شود. این رشته کوه در زاگرس شمال مرکزی واقع شده است و در جنوب غربی ایران، در نزدیکی شهرستان کوهرنگ قرار دارد. بلندترین قله زردکوه با ارتفاعی بیش از 4200 متر، پس از کوه دنا، به عنوان دومین کوه مرتفع در رشته کوه های زاگرس به شمار می رود و صعود به آن می تواند افتخار بزرگی برای هر کوهنوردی باشد.

در سفر به شهرستان کوهرنگ از استان چهار محال و بختیاری می توانید در هتل کوهرنگ شهرکرد در فاصله 91 کیلومتری شهرکرد، مقابل آبشار اقامت کنید. این هتل در سال 1380 شروع به کار کرده و در سال 1395 مورد بازسازی قرار گرفته است. هتل کوهرنگ شهرکرد شامل 30 باب اتاق اقامتی است که در قالب دو طبقه قرار دارند. از جمله مزایای این هتل سه ستاره قرارگیری در فاصله نزدیکی از آبشار کوهرنگ است. این هتل با موقعیت قرارگیری خوبی که در دل طبیعت دارد می تواند اقامتی رویایی را برای گردشگران به ارمغان بیاورد.

معرفی کلی
کوهرنگ یکی از شهرستان های دیدنی ایران است که اغلب آن را تحت عنوان دشت لاله های واژگون می ‌شناسند. یکی از جاذبه های طبیعی این شهرستان رشته کوه زردکوه است. زردکوه در حقیقت رشته کوهی است که میان دو رودخانه معروف کوهرنگ و بازفت قرار گرفته است. این رشته کوه دارای قله های مهمی مانند هفت تنان، شاه شهیدان، سردان، زرده، چری و … می باشد. قسمت غربی زردکوه شامل دیواره های صعب البور و دره های عمیقی است که کوهنوردان در فصل سرد زمستان برای صعود به آن بایستی انرژی بیشتری صرف کنند و بسیار مراقب باشند. از جمله مواردی که بر محبوبیت این رشته کوه می افزاید وجود دریاچه های کوهرنگ و نازی و یخچال های ایلوک و پورسونان و خرسان است که موجب افزایش اهمیت منطقه شده و آن را به یکی از بهترین مناطق کوهنوردی در کل کشور تبدیل کرده است.

سفر به زردکوه با تورهای گردشگری
لازم به ذکر است بازدید از زردکوه در حالت کلی برای عموم اتباع ایرانی و خارجی کاملا رایگان است اما چنانچه بخواهید از تمام جنبه های آن دیدن کنید و گردشی برنامه ریزی شده و هدفمند داشته باشید می توانید در یکی از تورهایی که در این زمینه برگزار می شود ثبت نام کرده و با پرداخت هزینه ای از تفریح و گردش خود کمال لذت را ببرید. اکثر این تورها در تعطیلات آخر هفته مخصوصا در فصل تابستان برگزار می شود اما شما می توانید در سایر تعطیلات رسمی سال مانند تعطیلات نوروزی برای شرکت در این تورها اقدام کنید و در جوار زردکوه تعطیلات خوشی را پشت سر بگذارید. این تورها معمولا 3 روز طول می کشد و برای برگزاری آن از مینی بوس استفاده می شود. شما می توانید با جمعی از دوستان خود هماهنگ کرده و تعدادتان را به حد نصاب مورد نظر برگزارکننده تور برسانید و یکی را به عنوان نماینده انتخاب کرده تا اقدام به رزرو تور بنماید.

جاذبه های اطراف زردکوه
نزدیک ترین جاذبه به زردکوه دامنه های سرسبز و زیبای آن است که مانند مخملی سبزرنگ تمام منطقه را پوشش داده و می تواند بهترین تفرجگاه برای گردشگران و کوهنوردان باشد. جاذبه بعدی روستای قلعه تبرک از توابع شهرستان کوهرنگ است که در بخش بازفت این شهرستان قرار دارد. این روستای سرسبز و خوش آب وهوا دارای مردمانی خونگرم و مهمان نواز و چشمه سارها و رودهایی جاری و پرآب است. جاذبه بعدی روستای سرآقاسید کوهرنگ است. این روستا یکی از بکرترین روستاهای ایران است و با وجود معماری و چشم اندازی‌ های تماشایی که دارد می ‌تواند مقصد مناسبی برای گردشگران باشد. جاذبه دیگری از شهرستان کوهرنگ آبشار شیخ علی خان واقع در روستای شیخ علی خان از توابع شهر چلگرد است که از صخره ای بلند به سمت پایین فرو می ریزد و طراوت و شادابی را نثار اطراف خود می کند. از دیگر جاذبه های کوهرنگ می توان به تونل کوهرنگ به عنوان تونلی 2900 متری متعلق به سال 1327 هجری شمسی، چشمه ی دیمه واقع در 10 کیلومتری شهر چلگرد در روستای دیمه با خواص معدنی فراوان، دشت لاله های واژگون در اطراف شهر چلگرد با مناظری فوق العاده زیبا و اب و هوایی دلربا و منطقه ی بازفت اشاره کرد.

قله های زردکوه
زردکوه در قسمت جنوب غربی ایران و از غربی ترین نقطه ی استان چهارمحال و بختیاری تا شرق و شمال شرقی استان خوزستان امتداد دارد. این رشته کوه یکی از مهم ترین ذخایر طبیعی آب ایران به شمار می رود به طوری که رودخانه ی بزرگ کارون، به عنوان بزرگ ترین رودخانه ی ایران و نیز زاینده رود که در نهایت وارد استان اصفهان می شود از این رشته کوه سرچشمه می گیرد. زردکوه دارای چندین قله ی بلند و زیبا و معروف نیز می باشد که از جمله ی آنها می توان به شاه شهیدان، زرده، دوزرده، هفت تنان، کلونچین و کینو اشاره کرد که قله ی کلونچین با ارتفاعی حدود 4220 متر بلندترین قله ی زردکوه و قله ی شاه شهیدان با ارتفاعی حدود 4150 متر دومین قله ی بلند آن می باشد.

موقعیت جغرافیایی
زردکوه که در زبان محلی با نام زرده خوانده می شود از شمال غرب به جنوب شرق کشیده می شود. دو شهر دیدنی چلگرد و اردل در دامنه های شرقی زردکوه و جنگل های بازفت و گرآب و دره ی زیبای شیخ علی در دامنه های غربی آن واقع شده است. لازم به ذکر است بلندترین قله ی زردکوه یعنی کلونچین از سمت شمال شرقی به قله های شاه شهیدان، دوزرده و هفت تنان و از سمت جنوب غربی به قله های چری و کوه میلی می رسد. این قله ی مرتفع به وسیله ی مسیر پاکوبی که در سمت جنوب آن قرار دارد قابل دسترسی می باشد.

پناهگاه ها
قطعا کوهنوردانی که برای صعود به قله های زردکوه عازم شهرستان کوهرنگ می شوند در مسیر حرکت خود خسته می شوند و به مکانی که بتوانند قوای جسمانی خود را به دست آورند و اندکی استراحت کنند نیاز خواهند داشت. هرچند طبیعت منطقه به قدری زیبا و چشم نواز است که خستگی معنا ندارد و یا اینکه افراد در هر کجا خسته شوند می توانند در همانجا بر زمین بنشینند و چند دقیقه با تنفس اکسیژن ناب انرژی دوباره بگیرند با این حال دو عدد پناهگاه به نام های چال میشان و خرسان در دامنه های شرقی قله ی کلونچین زردکوه برای رفاه حال کوهنوردان ساخته شده است. پناهگاه چال میشان از نوع فلزی و پناهگاه خرسان از نوع سنگی است و تنها سقف آن از نوع فلزی می باشد. لازم به ذکر است در کنار پناهگاه چال میشان آب آشامیدنی هم وجود دارد که می توان با نوشیدن جرعه ای از آن به راحتی به راه خود ادامه داد و مسیر به سمت قله را در پیش گرفت تا به آن صعود کرد و لذت قرارگیری در اوج را نصیب خود گرداند.

مسیرهای صعود
معمولا افرادی که زردکوه را برای کوهنوردی انتخاب می کنند هدف خود را صعود به بلندترین قله ی آن یعنی کلونچین قرار می دهند. لذا در اینجا مسیرهای صعود به این قله ی بلندبالا توضیح داده می شود. برای صعود به کلونچین سه مسیر وجود دارد که همگی از شهر چلگرد استان چهار محال و بختیاری شروع می شود. مسیر اول شامل یال شمالی – سد اول تونل کوهرنگ – پناهگاه چال میشان می باشد. این مسیر نسبتا سخت و طولانی و شیبدار است که باید به صورت دست به سنگ طی شود. مسیر دوم دره ی شرقی – سد دوم تونل کوهرنگ – دره ی کول خدنگ است که معمولا پوشیده از برف است و در فصل گرم تابستان سریع ترین و آسان ترین راه برای رسیدن به قله ی کلونچین می باشد چون فقط در قسمت های ابتدایی دره کمی حرکت به صورت دست به سنگ نیاز دارد اما در زمستان خطر بروز بهمن آن را تهدید می کند. پس عبور از این مسیر در فصل زمستان به هیچ وجه توصیه نمی شود. مسیر سوم یال شرقی – پناهگاه خرسان است که مسیر پیشنهادی برای صعود در فصل زمستان می باشد.

صعود به قله کلونچین در زمستان
برخی از افراد هستند که فصل زیبا و سفیدپوش زمستان را برای کوهنوردی ترجیح می دهند. افرادی که در این فصل زردکوه را برمی گزینند باید بدانند صعود به قله های آن در زمستان یکی از صعودهای سخت و طولانی مدت عمرشان خواهد بود. از طرفی ممکن است با خطر ریزش بهمن و شاید ناپایداری هوا مواجه شوند. لذا افراد باید در مرحله ی اول از مهارت و توانایی کامل برخوردار باشند دوم اینکه از وضعیت آب و هوای منطقه مطلع بوده و آمادگی مواجه با خطرات احتمالی را داشته باشند. در کل باید بدانید بهترین زمان برای صعود به این منطقه دو ماه مرداد و شهریور است و در این دو ماه چنانچه بتوانید به قله ی کلونچین صعود کنید می توانید در صورت مساعد بودن هوا از بالای این قله قله های شاه شهیدان، دوزرده، هفت تنان، چری، کوه میلی و همچنین خط الراس اشترانکوه در شمال غربی و خط الراس دنا در جنوب شرقی را به راحتی ببینید.

ثبت رشته کوه‌ های زردکوه در فهرست جهانی یونسکو
طبق گفته ی مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان چهارمحال و بختیاری نام رشته کوه‌ های زردکوه در لیست انتظار ثبت یونسکو قرار گرفته است. بهمن عسگری مهم‌ ترین دلایل ثبت این اثر در فهرست آثار یونسکو را منحصر به فرد بودن این رشته کوه ‌ها، داشتن گونه‌ های متنوع گیاهی از جمله دارویی و خوراکی مانند کرفس کوهی و قارچ وحشی و اهمیت اینها به عنوان سکونت‌ گاه برای اقوام بختیاری در زمان کوچ می داند. طبق اظهارات ایشان این دلایل مصداق‌ های بند 77 کنوانسیون ثبت آثار یونسکو هستند.

اطلاعات تکمیلی
رشته کوه زردکوه ‌از شمال غربي تا مركز شهرستان کوهرنگ کشیده شده است. این رشته کوه دارای کوه های لم لی، تورک، گله سگا، شنگی، گرد، کمر بی کس، دالانک، میلی، هفت تنان، چری، قیصری، چهل خشت و کهنو می باشد. بلندترین قله ی آن کلونچین با ارتفاع 4220 متر و دیگر قله های بلند آن به ترتیب شاه شهیدان با ارتفاع۴۱۵۰ متر، پنبه گال با ارتفاع ۴۰۰۰ متر، میش چال، دوزرده، چری و هفت تنان است. از این رشته کوه رودخانه های بسیاری سرچشمه می گیرند که از جمله ی آنها می توان به رودخانه های آب بازفت، آب کوهرنگ، آب زک، لب، آب شنگی، آب شرمک، آب ترکی، آب دره کل، آب دزداران و آب کوفی اشاره کرد. چنانچه به دامنه های شرقی این رشته کوه بروید می توانید از رودخانه های کوهرنگ و آب زک دیدن کنید. چنانچه دامنه های غربی را برای گردش برگزینید به لب و بازفت می رسید و اگر در دامنه های شمال غربی زردکوه قدم بگذارید شاهد گذر رودخانه های آب الکن و دره لاوه خواهید بود.

راه های مالرو چلگرد به شو، چلگرد به لاوه، چلگرد به خویه، براشگفت به سرخلا و دشتک به مورز می تواند شما را در دل زردکوه قرار دهد. دامنه های باختری و شمالی زردکوه از جنگل پوشیده شده و بسیار سرسبز و دیدنی است. میزان بارندگی در زردکوه در طول سال چیزی بین 800 تا 1200 میلی متر و میانگین دمای آن بین 5 تا 15 درجه ی سانتی گراد است. با وجود سدهای کوهرنگ در دامنه های شرقی این رشته کوه آب رودخانه های آن در این سدها ذخیره شده و به وسیله ی تونل کوهرنگ از داخل کوه کارکنان به رود زاینده رود ریخته می شود. این رشته کوه دارای یخچال های طبیعی مهمی نیز می باشد که اکثرا دائمی هستند. از جمله این یخچال ها می توان به ایلوک، پورسونان، خرسان، کول خدنگ و قنبرکش اشاره کرد و بلندترین آنها ایل بیگ نام دارد. این یخچال ها هستند که آب رودخانه های بازفت و کوهرنگ را در فصول مختلف سال فراهم می کنند و موجب می شوند این دو رود همواره جاری و روان باشند.

کوه ها با آن ظاهر پرابهت و گیرایشان همیشه خدا در طبیعت محبوب بوده اند. آنقدر محبوب که حتی در افسانه ها نیز ردپایشان هویداست. آدم ها همیشه الهه ها و قدرت های ماورایی را بر بلندای قله های این کوه ها متصور می شدند و یا گاهی که کوه ها فوران کرده و می غریدند آن را نشانه خشم طبیعت می پنداشتند. کوه ها همیشه مامنی خوب و امن برای آدم ها نیز بوده اند. ردپای هزاران دژ و قلعه ساخته شده بر بلندای کوه ها نشان می دهد که گاه آغوش کوه از همه جا امن تر بوده است. سال ها گذشته و حالا فتح این قله ها که گاه دست نیافتنی می نماید به چالشی دلچسب برای آدم های عصر جدید مبدل شده است. فتح قله هایی که گویی برای همیشه در چنگال زمستان اسیرند و برف همدم همیشگی شان است. اهل فتح قله هم اگر نباشند نوردیدن سینه کوه و رسیدن به بلندای آن در ارتفاعات پایین تر هم از لذت های روزگار نو است. لذتی که به گفته کوهنوردها با هیچ لذتی قابل قیاس نیست. این چالش لذت بخش آدم ها را صبورتر ، مقاوم تر و سازگارتر کرده و به مرور زمان آدمی را رشد می دهد تا همانند آموزگارش مستحکم و استوار باشد و در برابر طوفان های رنگ به رنگ زندگی بی هیچ تزلزلی تاب بیاورد. اهل کوهنوردی باشید یا نباشید حتما نام های بزرگی همچون البرز، دماوند، زاگرس، کوه سهند و سبلان به گوشتان خورده است. در میان این بلندی های نام آشنا این بار شما را به تماشای سهند، عروس ارتفاعات ایرانی دعوت می نماییم. عکس کوه سهند را اگر دیده باشید شما هم این بلندبالای خوش صورت را لایق این نامگذاری خواهید یافت. کوه سهند مراغه، تبریز، بستان آباد و بسیاری از شهرهای آذربایجان شرقی را احاطه کرده و مناظری بس بی بدیل فراهم آورده است. قصد سفر به تبریز و رزرو هتل های تبریز را اگر داشته باشید پیشنهاد این باره ما هتل لاله پارک تبریز است.

سهند
سهند برای تمامی اهالی آذربایجان نامی آشناست. سهند میراث طبیعی بابرکت سرزمین آذربایجان است که از شرق به غرب این سرزمین از دره زیبای قزل اوزن تا دریاچه مخمور ارومیه کشیده شده است و درست در مرکز استان آذربایجان شرقی قرار دارد. سهند بعد از ارتفاعات سبلان دومین نام بلند این سرزمین است. رشته کوهی بلند و زیبا با قله هایی سر بفلک کشده که در ارتفاع 2000 متری از سطح دریاها جاخوش کرده است و نام یکی از قله های بلند آن نیز قله سهند است. رشته کوه بلند سهند از یک سو مشرف به تبریز و لیقوان و از سویی دیگر مشرف به مراغه، بستان، هشترود، آذرشهر، عجب شیر و اسکو است. این رشته کوه که تقریبا به صورت مدور است دارای قله های بالابلند بسیاری است که در این میان 17 قله آن ارتفاعی بیش از سه هزار متر دارند. سهند که در جنوب شهر زیبای تبریز و در فاصله 50 کیلومتری آن و 40 کیلومتری شمال شهر تاریخی مراغه قرار گرفته است یک کوه آتشفشانی است که البته سال هاست دیگر هیچ صدای غرنده ای از آن به گوش نمی رسد و در دامان دشت ها و دره های زیبارو آرام گرفته است. شاید جالب باشد اگر بدانید که سال ها قبل از حضور سهند در این منطقه اینجا دریای بزرگی با نام تتیس قرار داشته است. حرکت پوسته های زمین سبب می شود تا رشته کوه های بلند و نام آشنای زیادی در این راستا شکل بگیرند که یکی از آن ها توده ای بوده که حالا سهند نامیده می شود. اطراف سهند را جنگل هایی متراکم و بسیار بزرگ فرا گرفته بود و آب و هوای اطراف آن نیز گرم و معتدل بود. انواع و اقسام موجودات عظیم الجثه از گوریل ها گرفته تا کرگدن ها، زرافه ها، فیل، غزال، اسب و انواع ماهی های بزرگ و غول پیکر، پرندگان، لاک پشت ها و … چیزی در حود نه میلیون سال پیش در دامان این توده مشغول زندگی بوده اند تا اینکه فعالیت گسل سلطانیه تبریز سبب به وجود آمدن نقاط آتشفشانی در نزدیکی این توده می شود. با تراوش گدازه ها و فعالیت آتشفشان ها جنگل به کلی نابود شده و همه جانداران در کام مرگ فرومی روند.

مواد آتشفشانی هم توسط جریان آب به شکل به شکل متوازنی پخش شده و ترکیب توف ها یا همان آتشفشانی و گدازه های سردشده که بر روی سنگ های رسوبی قرار داشتند به مرور زمان رشته کوه زیبای سهند را تشکیل می دهند. حالا اگر نگاهی به سهند زیبا بیاندازید خواهید دید که سهند در میان سرزمینی سردسیر قرار گرفته است که به داشتن زمستان های طولانی و سرد و تابستان های معتدل و خوشایند شهره است و همیشه خدا انبوهی از برف های سمج قله ها و یال هایش را پوشانده اند.آن جنگل های انبوه هم حالا در غالب معادن زغال سنگ در نزدیکی شهرها و روستاهای آذربایجان شرقی رخ می نمایند. فسیل های این جانداران غول پیکر هم که در جریان کاوش های متعدد باستان شناسی سر از سینه سهند و دامنه هایش برآورده اند زینت بخش موزه ها و کلکسیون های خارجی و داخلی است. دامان سهند را امروزه دره هایی بسیار زیبا و چشم نواز و وسیع فرا گرفته اند. دره هایی که با انبوه گل های زیبای بهاری که علفزارها و چمنزارهای مطبوع آن ها را فراگرفته اند و جریان آب رودخانه های روحی ابدی در آن دمیده اند. مراتع حیرت انگیز اطراف سهند که چیزی قریب به 130 هزار هکتار وسعت دارند نیز سال های سال است که علاوه بر ایجاد مناظری بدیع و حیرت انگیز در دامان سهند مکانی مناسب برای چرای دام های عشایر و ایلیاتی هایی است که قرن هاست در دامان سهند به ییلاق می روند و قشلاق را در روستاهای مجاور سهند را پشت سر می گذارند.

دامنه های پربرکت سهند با داشتن انواع و اقسام گیاهان خوراکی و دارویی و انبوه گل های بابونه، لاله واژگون و بنفشه پر از کندوهایی است که عسل هایشان کام خیلی ها را شیرین کرده است. دامنه سهند را روستاهای متعددی دربرگفته اند که سالیان سال است زیر سایه سهند آرام گرفته و از قِبَلِ دامان جوشان و پرآب سهند باغات و مزارعشان را سیراب نموده اند. شاید جالب باشید اگر بدانید علاوه بر انبوه گیاهان مختلف چیزی نزدیک به 185 گونه از جانوران مختلف نیز در دامان سهند مشغول زندگی اند. انبوه مراتع، چمنزارها، دره های زیبا، باغ ها و زمین های کشاورزی اطراف سهند این کوهستان یکپارچه زیبایی را به عروسی زیبنده مبدل کرده است که ملقب به عروس کوهستان و عروس بلندی های ایران است. سهند اما در دل خود صدها چشمه کوچک و بزرگ را نیز جای داده است. چشمه هایی پرآب که رودخانه های متعدد را به عرصه وجود می کشانند و این رودخانه ها گاه عازم خزر شده و گاه راه دریاچه ارومیه را پیش رو می گیرند. سهند مادر 19 رودخانه است که در تمام فصول سال در سینه آذربایجان جریان دارند و البته 4 رودخانه بازیگوش فصلی هم از این کوهستان آتشفشانی خاموش سرچشمه می گیرند. چشمه ها هم که داستان خودشان را دارند و سبک و سیاقشان متفاوت است. مثلا پیرسقا از آن دست چشمه هاست که تنها سرساعت مشخصی آب می دهد و به هنگام خروج آب نوایی غریبی از آن به گوش می رسد. همین ویژگی ها سبب شده تا پیرسقا در بین مردمان این دیار چشمه ای مقدس باشد که گاه حاجت هایشان را به آب چشمه می گویند و نذوراتشان را به پای پیرسقا می برند. قیرخ بلاغ، پری، گوموش بلاغی و صدها چشمه دیگر هرکدام داستان خودشان را دارند که حسابی شنیدنی است.

سینه سهند اما مامن دریاچه های کوچک و طبیعی نیز هست که در میان مردم به گول شهره اند. گلین گولی، گین گولی، قوچ گولی و آلمالو گولی تنها برخی از این دریاچه های زیبایند که در مسیر صعودتان به بلندای سهند با آن ها ملاقات خواهید کرد. سهند پر از نکته های نغز و جذاب است که تنها باید رفت و دید. اگر از شهر تبریز و از بلندای کوه عینالی به شکوه سهند بنگرید به وضوح هشت قله آن را خواهید دید که همگی بیش از سه هزار متر ارتفاع دارند و شما را مجذوب هیبت خویش می کنند. سهند مقصد مورد علاقه اهالی آذربایجان و در بین اهالی این دیار بسیار باارزش است به همین سبب نخستین جمعه تابستان را روز سهند نامیده و خودشان را با نوای عاشقانه عاشیق ها به دامان سهند می رسانند و گاه قله هایش را هم فتح می کنند. بلندترین نقطه این کوهستان زیبا قله معروف قوچ گلی داغی است که چیزی نزدیک به 3700 متر ارتفاع دارد و یکی از مقاصد مورد علاقه کوهنوردان از سراسر است.

سری به قله های سهند که بزنید ردپای آثار باستانی را خواهید دید که از هزاران سال پیش به یادگار مانده اند. قلعه مشهور ضحاک یکی از معروف ترین و پرآوازه ترین قلعه های این کوهستان است که بقایای آن برای بسیاری از تاریخ دوستان جذاب و دیدنی است. سهند اما علاوه بر تاریح در کتب مذهبی نیز به چشم می خورد. در منابع زرتشتی این کوه همان مکانی است که زرتشت با الهه آب به گفتگو نشسته است و برخی هم سهند را همان کوه معروف اسنوند می دانند که در بسیاری از کتب تاریخی و مذهبی قبل از اسلام از آن نام برده شده است. در قله ها و ارتفاعات سهند گاه چشمتان به زیارتگاهی روشن می شود که در آن بلندی قرار دارد و خیلی ها را برای راز و نیازی عاشقانه به بلندای سهند می کشاند.

ساده ترین راه صعود به سهند
چماقلو داغ، یانیخ داغ، سهند، جام داغی، آغ داغ، شیرداغی، گیروه داغی، دمیرلی داغی و …. فرقی نمی کند قصد فتح کدامیک از قله های سهند را داشتید چرا که هر یک از قله ها زیبایی ها و البته سختی های خاص خود را دارند اما در این میان قله های جام و سهند از باقی قله ها زیباتر و گاه پرطرفدارترند. جام و سهند شانه به شانه یکدیگر جاخوش کرده و چشم خیلی از کوهنوردان را به سمت خود جلب کرده اند. کافی است تا خودتان را به مراغه رسانده و بعد مسیر روستای کورده ده را پیش رو بگیرید. روستا را پشت سر گذاشته و با عبور از پلی در انتهای روستا با واردشدن در مسیری خاکی که رفته رفته سنگلاخی نیز می شود خودتان را از میان پیچ وخم های مسیری رو به بالا به چشمه مشهور و پرآب قیرخ بلاغ در دشتی به همین نام برسانید. از اینجای مسیر به بعد صعود از یال های سهند و جام آغاز می شود. فصل بهار و ابتدای فصل تابستان فصول مورد علاقه کوهنوردها برای پیمایش این کوهستان استثنایی و قله های زیبای آن است. مسیرهای متعدد دیگری برای صعود به قلل یکدست این کوهستان مدور و زیبا وجود دارد که حتما نظرتان را جلب خواهد کرد.

قله ها و دشت های سهند
نگاهی به کوهستان سهند که بیاندازید این کوهستان عریض از ضلع شمالی خود مشرف به جلگه بزرگ تبریز و لیقوان است. کمال داغی، گیروه داغی، یانیخ داغی، دمیرلی، الوان داغی، برکت داغی و چندین قله بلندبالای دیگر در این راستا قرار دارند. دره های گین، توله سر و بارالی در کنار رودخانه های توله سرچایی، لیقوان چایی و بارالی چایی از مشهورترین بخش های ضلع شمالی سهند هستند. نگاهی به ضلع شمال شرقی که بیاندازید این رشته کوه ها را مشرف به بستان آباد خواهید یافت. قله های قوچ گلی، متال داغی، آت داغی و جو داغی در کنار دره های چینی بلاغی و چیچکلو و رودخانه های چینی بلاغی، قاپان چایی و بهادرچایی تنها بخشی از عارضه های طبیعی سهند در همسایگی جلگه بستان آباد است. به ضلع شمال غربی این رشته کوه زیبا که نظر کنید آن را مشرف به اسکو و بخشی از تبریز خواهید یافت. زینجاب، سنجد، نوروز، ارشد و سلطان داغی در کنار دره های حیرت انگیز ارشدچمنی، آستاری و زینجاب درسی و رودخانه های پرآب اسکوچایی، زینجاب و رودخانه کندوان از زیبایی های چشم نواز این بخش از سهند و دامنه های اطراف آن است. خودتان را به ضلع غربی این رشته کوه که برسانید قله های بلندبالای قارمش، قوجا، عریان و اولیا داغی در کنار چندین قله دیگر رخ می نمایند.

این بخش درست در همسایگی جلگه آذرشهر و عجب شیر و بخشی از مراغه قرار گرفته است. اسفاین، چاخ چاخ یوردی، و سارم ساخلی از جمله دره های نام آشنای این بخش هستند که در کنار رودخانه هایی همچون قلعه ، صوفی و گنبرچای مناظری شگرف را پدید آورده اند. در انتهای مسیر به ضلع جنوبی این کوهستان زیبا می رسیم که مشرف به مراغه و بخشی از هشترود است. قله نام آشنای جام، قله مشهور سهند و قله آق داغ از جمله ارتفاعات این بخش از سهند هستند که در ضلع جنوبی جا خوش کرده اند. مراتع مشهور قیرخ بلاغ و چشمه پرآبش از جمله جاذبه های مشهور این بخش از سهند هستند که در زمره زیباترین دشت های آذربایجان قرار می گیرند و خیلی ها را به تماشای این دشت های زیبا در دامان سهند می کشانند. اما اگر نگاهی به سهند بیاندازید خواهید دید که در مرکز این کوهستان مدور دره هایی زیبایی قرار گرفته اند که مناظری بی بدیل را به نمایش می گذارند. دره مشهور شاه یوردی که با نام ایل یوردی نیز شناخته می شود در کنار دره نام آشنای بایندر از جمله دره های این بهشت زمینی اند که سهند آن ها را تنگ در آغوش کشیده است. در میان این دشت ها رودخانه های مهمی متولد می شوند که در زمره تاثیرگذارترین رودخانه های این کوهستان اند که از میان آن ها می توان به نام هایی همچون قرانقوچای و صوفی چای اشاره کرد. سهند میراث طبیعی آذربایجان است. میراثی که قراراست به زودی در فهرست آثارملی به ثبت برسد.

1. ماز
دلیلی وجود دارد که این کوه را Maze می نامند: این به معنای واقعی کلمه یک هزارتوی Redrock و دره های بن بست است که برای پیمودنش برنامه ریزی متخصصانه و خودکفا بودن نیاز است. اگرچه زیبایی غیرقابل انکاری دارد، این مسیر کوهنوردی در سطح حرفه ای جای کوهنوردان بی تجربه نیست. دشواری های این مسیر شامل کانال های درهم تنیده ای است که همگی یکسان به نظر می رسند، صخره های بلند و، منابع آب کمیاب و دمایی که به حدود 48 درجه سانتیگراد (118 درجه فارنهایت) می رسد. بهتر است بدانید که یک اشتباه سبب می شود تا سه روز در انتظار کمیته نجات باقی بمانید.
مکان: کانیونلند، یوتا
طول: 22.7 کیلومتر (14 مایل)
دشواری: سطح حرفه ای

2. مسیر کیباب جنوبی / مسیر فرشته روشن
مسیری را تصور کنید که به یک حفره بزرگ منتهی می شود که باید از آن خارج شوید – این مسیره، مسیرهای کیباب جنوبی و Bright Angel Bright نام دارند. این مسیرکوهنوردی در قلب گراند کانیون واقع شده است و تجربه نزدیک شدن به گرند کانیون را ارائه می دهد که تعداد کمی از گردشگران می توانند ادعا کند که این نزدیکی را تجربه کرده اند. آنها می گویند این مسیر به چند دلیل خطرناک است: کمبود آب همراه با طول مسیر و دمای بالا. هر ساله بیش از 250 کوهنورد را به دلیل کم آبی و فرسودگی را باید از آنجا نجات دهند!
مکان: گراند کانیون، آریزونا
طول: 28 کیلومتر (17 مایل)
مشکل: فقط کوهنوردان حرفه ای

3. مسیر Kalalau
به راحتی یکی از نفس گیرترین و دشوارترین مسیر ها در ایالات متحده، مسیر Kalalau است. از ابتدا تا انتها، این کوهنوردی مملو از شرایط خیانت آمیز است، از بستر های در حال فرو ریزی مسیر، صخره های فرو ریخته و شیب های لغزنده که صعب العبور به نظر می رسد. حتی پس از باریدن کمی باران، مسیر به بستری لغزنده و فاجعه بار تبدیل می شود، در حالی که در لبه ی یک صخره 90 متری (295 پا) قرار دارید درست در زمین ته دره صخره هایی واقع شده اند. صرف نظر از خطرات، این یک مسیرکوهنوردی محبوب است که مردم محلی و بازدید کنندگان را به طور یکسان به سمت Kalalau سوق می دهد و یکی از زیباترین سواحلی است که تاکنون تجربه کرده اید.
مکان: هاوایی (کاوایی)
طول: 17.7 کیلومتر (یک طرفه) (11 مایل)
دشواری: برای اکثر افراد دشوار است

4. مسیر کوهنوردی – نیم گنبد
Half Dome به راحتی یکی از زیباترین کوه های گرانیتی در کل جهان است. این صخره برای صعود ساخته شده است، به همین دلیل Mist Trail to Half Dome هر روزه در آخر هفته ها در تابستان بین 2500 تا 3 هزار نفر را می بیند. اما فقط محبوب بودن، به این معنی نیست که آسان است… این کوهنوردی 22 کیلومتری شما را به مرزهای توانایی جسمیتان سوق می دهد. از خستگی و بیماری گرفته تا کمبود آب بدن – رخداد ها بی پایان اند. واضح است که از ارتفاعات نباید بترسید، زیرا کوهنوردان از کابل های فولادی بالا می روند که به بالای صخره می رود. در آخر هفته های شلوغ، کوهنوردان کابل ها را به هم می چسبانند که فرار سریع از آن طریق را در موارد ضروری غیرممکن می کند. این یک کوهنوردی محبوب است، اما هنوز هم یکی از دشوارترین هاست.
مکان: کالیفرنیا (یوسمیتی)
طول: 22.7 کیلومتر (14 مایل)
دشواری: شیفتگان ارتفاع

5- مسیر موفورد Snowfield
برخلاف برخی از مسیر های کوهنوردی های قبلی، گذر از Snowfield Muir به دلیل دمای بسیار بالا و محوطه های قطب شمال بسیار دشوار است. برای رسیدن به قله، کوهنوردان باید در کوهنوردی تجربه های بسیاری داشته باشند، در غیر این صورت امید زیادی برای رسیدن به قله نیست. حتی برخی از باتجربه ترین کوهنوردان تلاش کرده اند تا قله ی غول مانند قد بلند 4،400 متری (14435.7 فوت) را فتح کنند اما نتوانستند. شروع مسیر بسیار آسان به نظر می رسد، و گاه به گاه در میان چمنزارهایی پر از گل قرار میگیرید. اما وقتی که با صعود قسمت عمودی کوه روبرو میشوید، شرایط سریعا عوض می شود، بنابراین اجازه ندهید که شروع مسیر فریبتان دهد.
مکان: واشنگتن (Mount Rainier)
طول: 14.4 کیلومتر (7.7 مایل)
دشواری: تجربه کوهنوردی لازم است

6. کوه هاکلبری
در Glacier National Park، شانستان برای برخورد با خرس بیشتر از هر جای دیگر در 48 ایالت دیگر است. این پارک دارای بالاترین تراکم خرس در منطقه ایالات متحده است، و این منطقه را برای یک کوهنوردی زیبا اما پر مخاطره برای هر کس که با خرس ها مشکلی ندارد، رقم زده است. یک مطالعه ی اخیر نشان می دهد بیش از 550 خرس در پارک وجود دارد که به نسبت 0.35 خرس در هر 2.5 کیلومتر مربع می شود. با توجه به برنامه ریزی و آمادگی لازم برای اطمینان از اینکه می توانید از حمله خرس جان سالم به در ببرید، مدیریت آن دشوار است. مسیرهایش زیبا هستند و هوای کوهستان آرامش بخش است، اما اطمینان حاصل کنید که هنگام پیاده روی در هر گوشه ای می توانید اعتماد به نفس خود را حفظ کنید.
مکان: مونتانا
طول: 22.5 کیلومتر (14 مایل)
دشواری: وفور خرس

Barr Trail سخت ترین مسیر پیاده روی نیست، اما ویژگی های منحصر به فرد خودش را دارد: فعالیت نوری. به طور خاص، رعد و برق. کوه های کلرادو به عنوان ایالتی با بالاترین ارتفاع، زیبایی نوری قابل توجهی دارند که بزرگترین نقطه آن Pikes Peak است. در حالی که جاده ای وجود دارد که می تواند شما را به سمت قله سوق دهد، اکثر کوهنوردان می گویندکه میتوان راهی آسان برای خارج شدن یافت. Barr Trail از مزارع خیره کننده و مزارع تخته سنگی تا جان پناه کوه جایی که منظره ها مانند هیچ جای دیگر نیست، گذر می کند. برخی از مردم معتقدند که تماشای نور ها به سختی راه می ارزد.
مکان: کلرادو
طول: 21 کیلومتر (13 مایل)
دشواری: فقط کوهنوردان بی باک
توجه: قبل از رسیدن به قله منتظر اولین صاعقه نباشید. در اولین ظهور ابرها سریعا می توانید صاعقه ها را ببینید.
اگر فکر می کنید در ایالات متحده آمریکا همه راه حل ها را پشت سر گذاشته اید و به دنبال یک چالش جدید هستید، هرگز نترسید! از آنجایی که این سرزمین مملو از مناطق و ویژگی های طبیعی منحصر به فرد است، تضمین می کند یک ماجراجویی جدید را پیدا خواهید کرد!