خانه >> ایرانگردی >> حمام نظافت تبریز
حمام نظافت تبریز

حمام نظافت تبریز

سال‌ها قبل داشتن یک حمام آن هم گوشه خانه نشان از تمکن صاحب خانه بود. حمام ها اغلب در عمارت های اعیانی ساخته می شدند و مساحتشان گاهی با مساحت خانه های افراد عادی برابری می کرد. نظافت در بین ایرانیان از قدیم الایام امری مهم و قابل توجه بود و همین امر هم باعث شد تا برای آن هایی که توانایی ساخت حمام در خانه را نداشتند حمام های عمومی گزینه ای مناسب باشد. حمامی بزرگ که با هزینه ای ناچیز فرصت یک شست‌ و شو و ماساژ اساسی را فراهم می کرد. حمام ایرانی اما فلسفه بلندی برای خود داشت؛ از معماری و شیوه شست و شو گرفته تا رعایت نکات بهداشتی و امنیتی حمام عمومی را به یکی از شاخص ترین بخش بناهای تاریخی ایران تبدیل می نمود. تا همین چند دهه پیش چندین حمام عمومی که در بین اهالی به حمام نمره شهرت داشت حسابی پر رونق بود اما با لوله کشی آب، گاز و ساخت حمام در خانه های مدرن آن هم به سبک و سیاق مدرن بازار حمام های نمره را کساد کرد. کم کم این حمام ها که گاه قدمتشان به دوران صفویه و قاجار می رسید تغییر کاربری داده و در قالب مهمان سرا، رستوران و یا موزه به حیات خود ادامه دادند. اما در میان حمام های قدیمی و چند صد ساله ایرانی هنوز هم برخی از این حمام های تاریخی فعال و سر زنده اند و مشتریان ثابت خود را دارند. یکی از این حمام ها، حمام نظافت تبریز است که هنوز هم به همان سبک و سیاق قدیمی به کار خود ادامه می دهد. اگر به تماشای این بنای تاریخی و تجربه یک مشت و مال ایرانی علاقه مندید حتما با ما در سفری به این بنای تاریخی و جالب همراه شوید. برای رزرو هتل های تبریز و اقامت در این شهر اصیل و تاریخی سری به صفحه هتل های تبریز در ایران هتل آنلاین بزنید. هتل پارس ائل گلی تبریز تنها یکی از گزینه های اقامت در این شهر سردسیر و کوهستانی است.

آشنایی با حمام نظافت تبریز

مقصدمان جایی در خیابان آذربایجان شهر تبریز است. پس از خیابان آذربایجان باید مسیر خیابان حکم آباد را پیش رو بگیرید. از همان نگاه اول قدمت این محله قدیمی دست تان خواهد آمد. حکم آباد یکی از محلات متوسط نشین و قدیمی شهر تبریز است که هنوز هم برخی از سنت های قدیمی را به خوبی حفظ کرده است. میدان دوم انتهای مسیر و جایی است که شما یکی از قدیمی ترین گرمابه های قدیمی تبریز را خواهید یافت. بر روی درب کوچک و دولنگه ساده ورودی حمام تابلویی قرار دارد که بر روی آن عبارت گرمابه نظافت نقش بسته است. تصور اینکه این درب کوچک و ساده راه به بنایی با حداقل چهارصد سال قدمت می برد کمی غیرقابل باور به نظر می رسد. نمای بیرونی بنا هم آجری و کاملا امروزی به نظر می رسد. درب را که بگشایید چند پله که به طبقات پایین تر منتهی می شود به چشم می خورد. دیوارها و پله ها با کاشی سفید پوشانده شه اند که نشان از نوسازی این بنای قدیمی دارد.

قره کلیسای آذربایجان غربی
ادامه مطلب

حمام ایرانی اغلب پایین تر از سطح زمین قرار می گرفت تا هم از خاصیت عایق بودن زمین بهره ببرد و همین این که مانع از خروج هوای گرم و ورود هوای سرد به داخل حمام شود. از پله ها که پایین بروید سالنی بزرگ و دلباز در برابر چشمان شما هویدا می شود. کمدهای چوبی دور تا دور سالن به چشم می خورند و محلی برای نگهداری لباس ها و اموال مشتریان حمام هستند. بر روی در و دیوار سالن تابلوهای عکس و نقاشی هم فضا را زینت داده اند. کف سالن مفروش است و در اطراف آن سکوهایی قرار دارد که افراد قبل از ورود به حمام یا پس از دوش گرفتن آنجا می نشینند و گاه یک فنجان چای می نوشند. میز صاحب حمام که حساب و کتاب حمام و دلاک را دارد هم در همان ورودی است و در کنار میز، قفسه ای مملو از شامپو، صابون های قدیمی همانند صابون زیتون و صابون مراغه، سفیدآب، لیف، کیسه و .. به چشم می خورد، پس اگر دست خالی راهی حمام شدید نگران نباشید هرچه بخواهید اینجا مهیاست. یخچال کوچک کنار میز هم مملو از انواع نوشیدنی های خنک و تگری همانند نوشابه است. سرتان را که بلند کنید سقفی بلند و گنبدی شکل را خواهید دید که روزنه ای بزرگ درست در وسط آن قرار دارد و نور را به فضای سالن ورودی می آورد. اینجا همان سربینه است و اکنون دیگر خبری از کانال های آب سردی که اغلب به پای سکوها می رسید و از حوض کوچک وسط سربینه نشات می گرفت خبری نیست.
حمام نظافت تبریز
حالا دیگر مبلمان و تخت ها جای این حوض را گرفته اند. بر روی دیوارها و سقف حمام هنوزهم ردپای گچ بری ها به چشم می خورد. بنای متعلق به دوران قاجار است اما تاریخ دقیق ساخت آن مشخص نیست اما برادران انتظار که این روزها صاحب این گرمابه قدیمی اند آن را متعلق به چهارصد سال پیش می دانند و معتقدند که بنای حمام متعلق به عهد صفوی است. دیوارهای حمام تماما کاشی کاری شده اند تا اصول نظافتی هم بیشتر رعایت شود. از سربینه که بگذرید پس از گذر از یک دالان، که سقف آن هم با روزنه های متعددی راه نور را به داخل حمام می گشاید، وارد فضای اصلی حمام می شوید. سالنی بزرگ با کفی سنگ فرش، دیوارهایی کاشی کاری شده که یک حوض سنگی گرد درست در وسط آن قرار دارد. حوض مملو از آبی گرم و پربخار است و اغلب کسانی که قصد استحمام دارند دقایق را در داخل حوض سپری می کنند. در اطراف سالن سکوهایی نیز به چشم می خورد. در انتهای سالن هم چندین حمام با دوش به صورت مجزا به چشم می خورند که درب های فلزی شان شما را به یاد حمام های عمومی دهه پنجاه می اندازد.
حمام نظافت تبریز
در گوشه و کنار حمام کاسه های پلاستیک و فلزی برای ریختن آب قرار دارد، لوله کشی هم در سراسر بخش های سالن نیز توجه تان را جلب می کند. سقف اما از گندبهای پی در پی تشکیل شده و روزنه هایی بر روی آن تعبیه شده است. این روزنه ها به منزله ساعت حمام های قدیم است تا افراد از اوقات روز مطلع باشند و در عین حال دیدی به داخل حمام ندارد تا امنیت و راحتی افراد داخل حمام نیز مهیا شود. ستون های متعدد بخشی دیگر از بنای این سالن را نشان می دهند که علاه بر نگهداری وزن سقف و طاق های متعدد آن با سرستون های مقرنس کاری حجاری شده شان توجه شما را جلب می کنند. گچ بری ها و آهک بری های داخل حمام اما عمیقا دچار آسیب شده است. بر روی بدنه ستون ها هم ردپای کاشی کاری هویدا است که علاوه بر رعایت نظافت شاید سبب حفظ و استحکام ستون ها نیز شده اند.
حمام نظافت تبریز

دلاک ها هم از در گوشه و کنار سالن به چشم می خورند که با لیف های بادکرده تمام تن شما را کف مالی کرده و بعد با یک مشت و مال اساسی و یک کیسه کشیدن درست و حسابی تمام خستگی تان را به در می کنند. خزینه حمام هم هنوز فعال است و همیشه ذخیره آب دو روزه را در خود نگاه می دارد. به همین سبب قطعی آب سبب نگهداری مالکان حمام نیست. تون اما دیگر کاربرد خود را از دست داده است و از ذغال و چوب و یا سایر سوخت ها استفاده نمی شود و حمام با همان گازشهری آب گرم را به مشتری می رساند. این حمام ظرفیت میزبانی از سیصد نفر را دارد و در سه نوبت در اختیار بانوان و آقایان قرار می گیرد. فعالیت حمام نظافت از ساعت پنج صبح آغاز می شود و حمام تا ساعت هشت صبح در اختیار آقایان است. از ساعت نه صبح تا ساعت 14:30 هم حمام در اختیار بانوان است. از ساعت 15:00 تا ساعت 21:00 نیز حمام دوباره در اختیار آقایان قرار می گیرد.
هزینه شستشو در این حمام بنابر قیمت های تعیین شده چیزی در حدود 5000 تا 7000 تومان است و محدودیتی هم برای مقدار زمان حضور شما در حمام وجود ندارد. حمام اغلب مکانی برای تازه کردن دیدارها هم هست و گاه در میان مراجعان نوجوانان و جوانان نیز به چشم می خورند. حمام در سال 1382 هجری شمسی به ثبت ملی رسیده است و از میان بیش از یکصد حمام تاریخی شهر تبریز تنها حمامی است که هنوز هم به فعالیت خود به عنوان مکانی برای استحمام ادامه می دهد. بنابر اظهارات صاحب فعلی حمام همین که آب و بخار آب در این حمام جریان دارد پس از گذر چندین قرن هنوز هم این حمام سرپا مانده است چراکه حمام و مصالح به کاررفته در ساخت آن به گونه ای است که با جریان تدریجی و دائم بخار آب روز به روز مستحکم تر می شود اما حمام با گذر چندین قرن نیازمند یک بازسازی و مراقبت اساسی است.

حمام نظافت تبریز
درب ورودی حمام تا حوالی سال 1334 هنوز هم به صورت چوبی بوده اما از آن تاریخ به بعد با درهای نو و فلزی جایگزین می شود و سرتاسر حمام کاشی کاری می شود. پس از تجربه یک حمام اصیل ایرانی وقتی پای خود را به سربینه می گذارید صحنه های جالبی را مشاهده خواهید کرد. اغلب افراد غذا و خوراکی با خود به همراه آورده و در سربینه بر روی سکوها مشغول به صرف غذا هستند. سماور حمام هم همیشه به راه است و با چای داغ از شما پذیرایی می کند اگر هم تمایل دارید تا پس از حمام با یک نوشابه خنک حمام خود را خاتمه دهید سری به یخچال حمام بزنید. حمام نظافت با وجود تمام نامهربانی ها و نادیده گرفتن ها هنوز هم گرم گرم است و در محیطی باصفا سنت حمام ایرانی را با تمام وجود زنده نگاه داشته است. اگر سری به تبریز زدید در کنار بازدید از ائل گلی، عینالی و یا مقبره الشعرا حتما سری هم به این حمام سنتی بزنید.

معرفی جنگل ارسباران تبریز، عکس + مسیر دسترسی
ادامه مطلب

امتیاز دهید (چپ بیشترین)

این مطلب چقدر برای شما مفید بود؟

برچسب ها :

اشتراک گذاری

اشتراک در
اطلاع از
guest
0 نظرات
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها
[search_hotel]
  • محبوب ترین ها
  • آخرین مقالات
  • منتخب سردبیر